ABD’nin Afganistan aynası -1-

ABD ile Taliban arasında 29 Şubat 2020 tarihinde Doha'da imzalanan anlaşmaya göre ABD, Afganistan'dan çekilecekti. 

Biden de, 11 Eylül'e kadar Afganistan'ın çıkacağını açıklamıştı. Bugün ABD'nin Afganistan'dan çekilmesi neredeyse tamamlanmış durumda. 

Bu aslında ABD'nin Müslüman ülkelere karşı standart davranışı. Birleşmiş Milletler anlaşmasının Madde: 2/f4'teki kuvvet kullanma yasağının hiçe sayılmasının ABD versiyonu. 

Amerika'nın 20 yıllık Afganistan bilançosunun özeti bir ülkenin tarumar edilmesi. ABD ve NATO çekiliyor ama geride; ordusu olmayan, yiyeceğe muhtaç Afgan askerlerinin olduğu, birliği dağılmış bir ülke bıraktı. 

Afganistan havalimanlarında seyahat belgesi almak için binlerce Afgan günlerce bekliyor.

Ülke siyasi olarak Sovyet karşıtı, Taliban karşıtı veya ABD yanlısı gibi dış güçlerin yönlendirmesine terk edilmiş. Kasabalar ve şehirler kontrol edilemiyor devlet hizmetleri halka ulaşmıyor. Hastalıktan ölenlerin sayısı bile belli değil. 

ABD, Afganistan'dan çekilmesi ile arkasında büyük bir insanlık dramı ve mülteci akınını da çevre ülkelere miras bırakıyor. Çok yakında, Afganistan'dan yayılan yoğun mülteci akını ile çevre ülkeler, önlerinde büyük bir sorun ile karşı karşıya kalacaklardır. 

ABD'de de artık burada işinin bittiğini, amacına ulaştığını ülke içinden dışarı taşmakta olan bu insanlık dramıyla çevre ülkelerin uğraşmak zorunda kalacağını biliyor. ABD, Ladin bahanesiyle bir bağımsız ülkeyi böldü, lokma lokma etti, parçaladı ve şimdi çıkıyor.

Afganistan'da bu noktaya nasıl gelindi?

ABD ve NATO müttefikleri kendi açıklamalarına göre ayakta durmaları umuduyla Afgan güçlerini eğitmek ve donatmak üzere bu ülkede yerleştiklerini iddia ediyorlar. Ancak fiili duruma baktığımızda devlet ve millet olma vasfını kaybetmiş bir ülke geride bırakılmış durumda. Demek ki, aslında ABD ve NATO; BM nezdinde dünya kamuoyuna açıkladıkları gibi değil; başından beri, Afganistan'a geliş amaçlarına uygun bir sonuca ulaşılmış durumdalar. 

Afganistan'ın bu hale gelmesi için ülkenin zayıf noktaları kullanıldı. Zira Afganistan, farklı etnik gruplar ve mezhepler ile kabilelerden oluşmakta. Coğrafi koşullar da her kabilenin neredeyse bir devletçik olmasına imkan vermektedir. Bu ise yabancı güçlerin tam da istediği bir ortam.

Afganistan, 19. yüzyılda İngilizlerle Rusların mücadele alanı olmuş. Soğuk savaş döneminde ise ABD ve Rusya'nın mücadele alanı olmuş. 

2001'de ise ABD'nin Afganistan'a saldırısı ile yeni bir parçalama dönemi başlamış oldu. ABD daha sonra her zaman yaptığı gibi NATO'yu da Afganistan'a çekmiştir. 

(Devam edecek...)