logo
23 OCAK 2026

İmdat de, o caiz, “meded” için verme duş Böyle buyurdu akademik berdüş

24.01.2012 00:00:00
Kur’an–ı aziymü’ş şân/Şanı yüce Kur’an’da “simâ” kelimesi birkaç ayette yer alır.
Sima; kimlik, kişilik, şahsiyet, karakter…
Sima; yüzün sahibini tarif eden hali.
Belki de en doğru ve yerinde bir ifadeyle kalbin dışa vurumu.
Bu hepsinden daha “efradını cami ağyarını mani/dörtdörtlük” bir tarif oldu.
Mesela, Arapça’da, “O” demek olan “Hû” işaret zamirinden türetilmiş olan “hüviyyet” kelimesi.
Yahut “o nedir?” anlamına gelen “mâ hiye?” kelimesinden türettiğimiz “mahiyet” gibi.
Kelimeler adamdır adam.
Kur’an’da geçen “sima” kelimesi;
1–Resûlüllah’ın (aleyhissalatü vesselam) ashabı (ve kıyamete kadar onun yanında onlar) hakkında.
“Muhammed Allah’ın elçisidir. Onun yanında bulunanlar, kâfirlere karşı şiddetli kendi aralarında merhametlidirler… Yüzlerinde secdelerin izinden nişanları (simaları) vardır…” (Feth, 48/29).
2–Münafıklar hakkında.
“Biz isteseydik onları sana gösterirdik de, sen onları yüzlerinden/simalarından tanırdın. Ant olsun ki sen onları, konuşma üslubundan tanırsın.” (Muhammed, 47/30).
Ayette geçen “onları konuşma üslubundan tanırsın” ifadesine dikkat.
3–Kâfirler hakkında.
“Suçlular yüz ifadelerinden (simalarından) tanınarak perçemlerinden ve ayaklarından yakalanırlar.” (Rahmân, 55/41).
Bu ayetleri verme sebebim, dini bilgisi “sömestr tatilinden” ibaret insanımızı istismar edip, onları, her şeye rağmen gözlerinin nuru gibi koruyup kollamaya çalıştıkları dinî duygularını ifsat etme misyonunu üstlenmiş olanları tanımalarına bir nebze de olsa katkı sağlamaktır.
Daha çok manevî feryat olan “medet” kelimesi ile maddi feryat olan “imdat” kelimeleri aynı köktendir.
Meded ve imdad.
Biri caizmiş, diğeri asla caiz değilmiş.
Tıpkı “istemek” gibi.
Para iste, çek iste, arsa, tarla iste.
Ama ehlinden “himmet” isteme.
Yahu, haram olan istemekse, yada “Allah’tan başkasından istemek şirk” ise manavdan hıyar istemek de şirk olmaz mı?
Yoo, olandan istemek suç değil.
Prof. Dr. Haydar Baş’ın ifadesiyle; “maddî varlık sahibinden” “maddî” istemek ile “manevî varlık sahibinden” “manevî” istemek arasından ne fark var?
Kişi olandan verir.
Müflisten ne istenir ki?
“Müflisin hırsızdan korkusu olmaz” sözüm, ileride atasözü olacak!
Resûlüllah’ın (aleyhissalatü veselam): “Bir başınıza kalır, yolunuzu şaşar ve ne yapacağınıza karar veremediğiniz bir durumda; “Ey Allah’ın kulları! Bana yardım edin!” diye seslenin, zira Allah’ın görünmeyen bir takım kulları vardır” beyanını nasıl anlayacağız.
Allah’ın görünmeyen kulları; meleklerdir, mümin cinlerdir, kısaca çok azından bilgi sahibi olduğumuz “on sekiz bin âlemdir.”
Dünya bizden mi ibarettir sadece?
Zaman–mekan nedir ki, gülüm?
Tasavvuf terminolojisinde geçen “tayy–i zaman” ve “tayy–i mekan” Kur’an ve sünnet kaynaklıdır.
“O gün göğü, yazılı sayfaların dürüldüğü gibi düreriz.” (nûr, 21/104).
“ke tayyı’s sicilli…”/evrakı dürer gibi.
Dürülen kağıdı misal veriyor Rahman, o çağlarda çokça yapıldığı için olsa gerek.
Kökü, “tayy” (tı, vav, ye ile) olan bu kelime hadiste de geçer.
Resûlüllah’ın yolculuk duasını hatırlayın –biliyorsanız– tabii.
“vetvı ‘annâ bu’dehû!” “Ey Rabbimiz! Varacağımız uzaklığı bizim için dür/yaklaştır.”
Yani, “tavâ eyle.”
“Tayy–ı mekan” bu.
Hatırlayın.
Saba kraliçesi Belkıs ile Hazret–i Süleyman arasında geçen olayını.
“Kitap kaynaklı bilgisi olan biri ise “Gözünü açıp kapamadan o tahtı sana getireyim” dedi.” (Neml, 27/40).
Allah Allah!
Kitaptan ilim sahibi biri Yemen’in Başkenti Sana’dan aldığı Belks’ın köşkünü Şam’a getiriyor.
Ne kadar bir sürede?
Hazret–i Süleyman “gözünü açıp kapatmadan.”
Aradaki mesafe ne?
İki günlük yol.
Niye Cenab–ı Hak bu bilgiyi veriyor?
Yeşillik olsun diye –haşa–.
Ünlü İlahiyat profesörü Lambur Lumbur, Tarhana Bulgur isimli eserinde bu konuda çoook bilimsel izahlar yapmışmış ya.
İşin en kolay yanı, aklın almıyorsa akla uygun hale getir, o da olmuyorsa inkar et kurtul.
Hazret–i Yakup’un gözünü açan Hazret–i Yusuf’un hırkası için de, “o bir çeşit göz damlası idi” yorumu yaparlarsa hiç şaşmayın.
Hıristiyanlar Cenab–ı Hakk’ı fakir, günümüz teologları da aciz ilan ettiler.
Bütün mesele bu olay sonrası Hazret–i Süleyman’ın şu sözünü doğru anlamada saklı:
“Bu Allah’ın bana bir lütfudur.”
Yanı, her şey Allah’ın “kün/ol” emrine bağlı.
Son bir not: Dûş: Omuz, sırt.
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Yorumlarınızı paylaşın

--
 
Müslim Karabacak / diğer yazıları
BTP lideri Hüseyin Baş gündemi değerlendirdi
"PKK Kürtlerin temsilcisi değildir"
Trump'tan İran'a tehdit
ABD filosu Körfez'e ilerliyor
İsrail’de, Ergin Ataman'a çirkin saldırı
Ergin Ataman: 'Bu spor değil'
2025 verileri açıklandı
Geçen yıl 33 bin şirket kapandı
Rusya, ABD ve Ukrayna heyetleri, bugün bir araya gelecek
Açıklama Kremlin'den geldi
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa:
'AB, ABD'ye karşı çıkarlarını korumaya hazır'
Suriye, Rakka'daki SDG'lileri Kobani'ye sevk ediyor
Çekilme süreci 800 SDG'li unsuru kapsıyor
Antalya Kumluca'da sağanak yağış, felakete dönüştü
Mahsur kalanlar botlarla kurtarıldı
Barış adı altında çöktüler... Gazze artık Filistinlilerin değil
ABD'den 'Yeni Gazze' planı... Filistinlilerin mülkiyet hakkı yok
Milleti 'şükürsüzlükle' itham etmişti, kumar masasında görüntülendi
MHP Aydın İl Başkanı Haluk Alıcık istifa ettiğini duyurdu
Atatürk’ün hazırlattığı hutbeler
Namaz ve hikmeti
Cesaret edebiler mi?
Avrupa, iki kozla ABD'yi can evinden vurabilir
Trump, Avrupa'dan destek bulamadı
Gazze Barış Kurulu'na Avrupa ilgi göstermedi
2026 hiç de kolay geçmeyecek
İhracatta şampiyonlar ligi desteğe bağlı
Kadıköy’de gayret çok sonuç yok
Fenerbahçe, Aston Villa'ya 1-0 mağlup oldu
BTP lideri Hüseyin Baş gündemi değerlendirdi
"PKK Kürtlerin temsilcisi değildir"
Trump'tan İran'a tehdit
ABD filosu Körfez'e ilerliyor
İsrail’de, Ergin Ataman'a çirkin saldırı
Ergin Ataman: 'Bu spor değil'
2025 verileri açıklandı
Geçen yıl 33 bin şirket kapandı
Rusya, ABD ve Ukrayna heyetleri, bugün bir araya gelecek
Açıklama Kremlin'den geldi
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa:
'AB, ABD'ye karşı çıkarlarını korumaya hazır'
Suriye, Rakka'daki SDG'lileri Kobani'ye sevk ediyor
Çekilme süreci 800 SDG'li unsuru kapsıyor
Antalya Kumluca'da sağanak yağış, felakete dönüştü
Mahsur kalanlar botlarla kurtarıldı
Barış adı altında çöktüler... Gazze artık Filistinlilerin değil
ABD'den 'Yeni Gazze' planı... Filistinlilerin mülkiyet hakkı yok
Milleti 'şükürsüzlükle' itham etmişti, kumar masasında görüntülendi
MHP Aydın İl Başkanı Haluk Alıcık istifa ettiğini duyurdu
Atatürk’ün hazırlattığı hutbeler
Namaz ve hikmeti
Cesaret edebiler mi?
Avrupa, iki kozla ABD'yi can evinden vurabilir
Trump, Avrupa'dan destek bulamadı
Gazze Barış Kurulu'na Avrupa ilgi göstermedi
2026 hiç de kolay geçmeyecek
İhracatta şampiyonlar ligi desteğe bağlı
Kadıköy’de gayret çok sonuç yok
Fenerbahçe, Aston Villa'ya 1-0 mağlup oldu
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.