Türkiye ile ilgili flaş iddia! F-35'leri unutun

ABD Kongresi'nin iki kanadı Senato ve Temsilciler Meclisi, 716 milyar dolarlık 2019 savunma harcamaları yasa tasarısının nihai hali üzerinde uzlaşma sağladı. Üzerinde uzlaşma sağlanan tasarıda, Türkiye'ye F-35 yeni nesil savaş uçağı teslimatının geçici olarak durdurulması da yer alıyor.

Varılan uzlaşma metnine göre, tasarının yasalaşmasından 90 gün içerisinde ABD Savunma Bakanlığı'nın Türkiye-ABD ilişkilerinin durumuna yönelik bir raporu Kongre'ye sunması gerekiyor.

Bu raporda, Savunma Bakanlığı'nın Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının askeri ilişkilere etkisi ve F-35 yeni nesil savaş uçağı programından çıkarılmasının ABD sanayisi için yaratacağı sonuçların değerlendirilmesi bekleniyor.

Tasarının Temsilciler Meclisi'nde kabul edilen versiyonunda Savunma Bakanlığı'nın raporu gelene kadar teslimatın geçici olarak durdurulması yer alırken, Senato'dan eklenen değişiklik maddesinde ise Türkiye'nin projeden tamamen çıkarılması öngörülüyordu.

Senato ve Temsilciler Meclisi'nde kabul edilen tasarıda, Türkiye'nin F-35 projesinden tamamen çıkarılması yerine F-35 teslimatının geçici olarak durdurulması şartının yer alması, tasarının biraz yumuşatılmış olduğunu gösteriyor.

ABD Savunma Bakanı Jim Mattis, geçen haftalarda Kongre'ye yazdığı mektupta F-35 teslimatının durdurulması yönünde bir adım atılmaması gerektiğini söylemişti.

Mattis, her ne kadar F-35 projesinden çıkarılmasının tedarik zincirinde sıkıntı yaratacağını ifade etmişti. Ancak son hazırlanan tasarı, Kongre'nin Mattis'in önerisini dikkate almadığını gösteriyor.

Türkiye 116 uçak sipariş etti

Türkiye, dünyanın önde gelen silah üreticisi Lockheed Martin tarafından geliştirilen Müşterek Taarruz Programı kapsamındaki beşinci nesil savaş uçağı F-35 Lightning II projesine 2002 yılında dahil oldu.

Türkiye, F-35 savaş uçaklarının bazı parçalarını tedarik etmesinin yanı sıra filosuna eklemek için 116 adet uçak sipariş etti. Bu uçaklar için yapılacak toplam ödemenin 25 milyar dolar olduğu açıklandı.

Projenin tedarikçileri arasında ASELSAN, HAVELSAN, ROKETSAN, AYESAŞ, Alp Havacılık, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) gibi şirketler yer alıyor.

Şimdi ne olacak?

ABD'deki düzenlemelerde, savunma harcamalarıyla ilgili tasarının yasalaşması sürecinde Kongre'nin iki kanadı ilk etapta kendi taslaklarını ayrı ayrı oylayıp onaylamaları gerekiyor.

Bu aşamadan sonra Temsilciler Meclisi ve Senato'dan müzakere heyetleri bir araya gelerek, tasarının iki farklı versiyonu üzerinde uzlaşma arıyorlar. Bu uzlaşmanın sağlanmasının ardından üzerinde anlaşılan metin tek bir tasarı halinde bir kez daha iki farklı kanatta oylamaya sunuluyor.

Bu oylamadan da geçtikten sonra onay için ABD Başkanı Trump'a sunuluyor.

Yasa, Trump'ın imzalamasıyla birlikte yürürlüğe girmiş oluyor. Türkiye'ye yönelik 90 günlük takvim de bu onay sürecinin tamamlanmasının ardından başlayacak.