Orta Asya'da nüfuz mücadelesi

Afganistan'daki terör karşıtı operasyonla birlikte Orta Asya'ya yerleşen ABD askeri varlığı ile daha önce bölgede bulunan Rus askeri varlığı arasında nüfuz mücadelesinin başladığına ilişkin işaretler ortaya çıktı

Rus basınında çıkan haberlere göre, Tacikistan'daki Rus askeri üssünün geleceği tehlikeye girdi ve bu ülkedeki Batılı askeri varlığın daimi olması olasılığı belirdi.

Rusya'nın İzvestiya gazetesinin birinci sayfadan verdiği habere göre Tacikistan yönetimi, Rusya'dan, bu ülkenin Orta Asya'daki tek askeri üssü olan "201'inci Motorize Piyade Tümeni"nin yerleştiği üs için, 150-200 milyon dolar tutarında kira borcu çıkardı. Tacikistan-Afganistan sınırında görevli sınır koruma birliklerine destek amacıyla ülkede bulunan bu tümene, helikopterler ve Duşanbe'deki Ulab havaalanında yerleşmiş bulunan SU-25 savaş uçakları da dahil. Rusya'nın ülkede bulundurduğu toplam asker sayısı 6 bin 500.

Sorun sadece para mı?Gazete, Tacikistan yönetiminin Rusya'dan para talebinin, bu ülkenin, Afganistan'daki operasyona yönelik olarak topraklarında NATO kara ve hava güçlerinin yerleşmesine onay vermesinden sonra geldiğine dikkat çekti. Tacikistan, Rusya'dan daha önce para talebinde bulunmuyordu.

Habere göre Tacikistan yönetimi, Rus askerlerinden para talebinin yanı sıra Rus askeri nakliye uçaklarının, Ulab havaalanında üslenmiş Batılı güçlerin uçaklarına zarar gelebileceği gerekçesiyle, bu havaalanını kullanmamasını da istedi.

Gazete, Batılı ülkelerin, her uçak iniş-kalkışı için Tacikistan'a 4-7 bin dolar para ödediğini, bunun Tacikistan için "iyi bir düzenli gelir olduğunu" da belirtti.

ABD kalıcı gibiHaberde ABD'nin bölgede kalıcı olma niyetinin bulunduğu, ABD Dışişleri Bakan yardımcılarından Elizabeth Johns'un, "Afganistan'daki çatışma bittikten sonra Orta Asya'dan çekilmeyiz. Orta Asya ülkelerinin, terörizm mücadelemize verdikleri destek oranında biz de onların toplumlarını reforme etmelerine yardımcı olmak istiyoruz" şeklindeki sözlerine atıf yapılarak dile getirildi.

Gazete, para konusunda Rus ve Tacik tarafları arasında görüşmenin sürdüğünü, ancak Rus yetkililerin, "Bizim para ödemeye niyetimiz yok" dediğini yazarken, konunun uzmanlarıdan emekli asker Doçent Anatoli Molokov'un, "Rusya para ödemezse, Tacikistan'daki üs Amerikalıların elinde kalır. Çünkü onların ödeme güçleri bizden daha fazla. Amerikalılar zaten bölgenin hayati çıkar alanları arasında oluğunu açıklamış durumdalar" yolundaki sözlerini aktardı.