logo
01 OCAK 2026


İnsan kul olduğunu unutursa -2

05.12.2021 00:00:00
Prof. Dr. Haydar Baş İcmal Dergisi 2010 tarihli yazısından derlenmiştir.
 
 
Şimdi önemli bir soru var karşımızda; kulluğun gereği olan teslimiyet nasıl gerçekleşir? Günlük hayatta, "Ben Allah'a teslim oldum", "Ben Rabbimi seviyorum" cümlelerini sık sık kullanırız. 
 
Ama işin şu tarafını unuturuz: Allah'ın bize "yapın" diye emrettiği taatler, ibadetler var, bunları eda ediyor muyuz?
 
İşte burası çok önemli. Eğer ibadetler konusunda gereğini yapıyorsan sen iyi bir kulsun, hiç merak etme… Yok, eğer yapmıyorsan, bu kuru bir iddiadır, o zaman kendini kandırıyorsun demektir.
 
Kulluk insana ait bir makamdır. Bir rütbedir. En yüce rütbedir. "Her türlü noksanlıktan münezzeh olan O Allah'tır ki, kulunu (Hz. Peygamber Aleyhisselamı) gece Mescid–i Haram'dan (Mekke'den alıp) o etrafını mübarek kıldığımız Mescid–i Aksa'ya kadar götürdü..."(İsra, 1). 
 
Ayette "Abdihî" kelimesi geçiyor. Yani "kulu Muhammed'i aldı" diyor Allah…
 
Halbuki, Allah'ın, Muhammed Mustafa'sına (s.a.v.) verdiği birçok sıfat var. Ve bize göre en büyük sıfat, "resullüktür/peygamberliktir" değil mi? Buna göre ayette "Resulü Muhammed'i aldı" diyebilirdi. "Nebisi Muhammed'i aldı" diyebilirdi. Ama burada görüyoruz ki "kulluk" hepsinin üstünde bir makam. 
 
Burada önemli bir nükte var: Kul olacak, peygamberde olsa Muhammed (s.a.v.) Kendini fani kabul edecek ki, Allah ile beraber olsun.
Kısaca sen, sende olmayacaksın ki, Allah sende olsun. Bu konuda bir başka örnek daha vardır. 
 
Hz. Musa Kelimullah Efendimiz Cenab–ı Hakk'a, "Bana cemalini göster" diyor. "Beni göremezsin" cevabı geliyor. Arifler bu cevabı şöyle yorumluyorlar:
"Yani, Ya Musa! Sen, sende iken Beni göremezsin. Sen, o 'ene'ni/benliğini bir dağıt bakalım. Yık, at bakalım, bak nasıl görürsün."
 
"Beni zikret, Ben de seni zikredeyim"
 
O halde, "Allah'ı bilmek" kulluktaki en büyük gayedir. "Ben insanları ve cinleri ancak Bana ibadet etsinler diye yarattım" (Zariyat, 56) buyuruyor Cenab–ı Hak… 
 
Ayette geçen "ibadet etmeyi" ariflerin birçoğu, "Allah'ı tanımak, bilmek" olarak yorumlarlar. İbadetle Allah, kulunun kalbine tecelli eder. Mesela, namaz kılıyoruz… Bilelim ki, Allah, kalbimize tecelli ediyor. 
 
Yine bir ayette,"Beni zikret, Ben de seni zikredeyim" (Bakara, 152) buyuruluyor. İnsan, Allah'a ibadetle yaklaştıkça, O'nun ismini andıkça, O'na yöneldikçe kalp kapıları açılıyor, O'na doğru yöneliyor.
 
Allah da, Kendine yöneldiği için, o kula nurani tecellisi ile tecelli ediyor. O nedenle kul Rabbini bilmek mi istiyor, yapacağı iş apaçık ortadadır. Çünkü ayetle sabit... İbadet edecek ve bol bol Rabbini zikredecek…
 
Şunu da hatırlatmamız lazım: İbadetler ve zikirler Allah'ı tanımamızda nasıl yardımcımızsa, Allah'ın men ettiklerinden uzaklaşmak da o kadar yardımcıdır. Kısaca, kul, biryandan ibadet edecek, öte yandan haram, mekruh vs. diye önüne konulan sınırları asla aşmayacak. 
 
Mademki, kul imtihan için vardır, kulluktaki bir nükte de imtihan sırrıdır, öyleyse, alabildiğine serbest ve sınırı olmayan bir hayat tarzı mü'min için olamaz. Kul, yasaklar konusunda kendini kolladı mı, korudu mu hiç şüphesiz, Allah'ın sevdiği, seçtiği nebileri,velileri, şühedası, uleması ile haşrettiği bir kul namzeti olur.
 
Cenab–ı Hak bizi kendine layıkıyla kul eylesin.
 
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Yorumlarınızı paylaşın

--
 
Prof. Dr. Haydar Baş / diğer yazıları
İsrail, Gazze'nin geleceğini de yok etti
2025'te 7 bin 903 öğrenci ve eğitim personelini öldürdü
Zekenkskiy anlaşma için şartını açıkladı
"Biz savaşın sona ermesini istiyoruz ama Ukrayna'nın bitmesini istemiyoruz"
İstanbul'da kar yağışı hayatı olumsuz etkiliyor
Sarıyer ve Arnavutköy'de etkisini artırdı
Somaliland'ın lideri İsrail'e gidecek
Abraham Anlaşmalarına katılmayı planlıyor
Yılın son saatlerinde İstiklal Caddesi
Taksim’de oluşan kalabalık dron ile görüntülendi
AB'den Rusya'ya suçlama!
Dikkat dağıtma taktiği...
Tarladan markete havucun fiyatı 4.2 kat arttı
Markette en fazla zamlanan ürün ise limon oldu
MSB'den Suriye açıklaması
'Türkiye destek olacaktır'
DEAŞ'a karşı 25 ilde operasyon
125 şüpheli daha yakalandı
'Bataklıkta sinek avlayarak olmaz'
BTP'den dikkat çekici açıklama
Kasım ayı dış ticaret verileri belli oldu
11 aylık açık 82.6 milyar dolar
Yoksulluk sınırı 100 bine dayandı
Açlık sınırı 30 bin lirayı geçti
Şehit Yasin Koçyiğit'e hüzünlü veda
Şehit polis Ankara'da toprağa verildi
Türkiye şehitlerine ağladı
Şehit Turgut Külünk Düzce'de defnedildi
DEAŞ'la çıkan çatışmada şehit olmuştu
Şehit Pehlivan son yolculuğuna uğurlandı
İsrail, Gazze'nin geleceğini de yok etti
2025'te 7 bin 903 öğrenci ve eğitim personelini öldürdü
Zekenkskiy anlaşma için şartını açıkladı
"Biz savaşın sona ermesini istiyoruz ama Ukrayna'nın bitmesini istemiyoruz"
İstanbul'da kar yağışı hayatı olumsuz etkiliyor
Sarıyer ve Arnavutköy'de etkisini artırdı
Somaliland'ın lideri İsrail'e gidecek
Abraham Anlaşmalarına katılmayı planlıyor
Yılın son saatlerinde İstiklal Caddesi
Taksim’de oluşan kalabalık dron ile görüntülendi
AB'den Rusya'ya suçlama!
Dikkat dağıtma taktiği...
Tarladan markete havucun fiyatı 4.2 kat arttı
Markette en fazla zamlanan ürün ise limon oldu
MSB'den Suriye açıklaması
'Türkiye destek olacaktır'
DEAŞ'a karşı 25 ilde operasyon
125 şüpheli daha yakalandı
'Bataklıkta sinek avlayarak olmaz'
BTP'den dikkat çekici açıklama
Kasım ayı dış ticaret verileri belli oldu
11 aylık açık 82.6 milyar dolar
Yoksulluk sınırı 100 bine dayandı
Açlık sınırı 30 bin lirayı geçti
Şehit Yasin Koçyiğit'e hüzünlü veda
Şehit polis Ankara'da toprağa verildi
Türkiye şehitlerine ağladı
Şehit Turgut Külünk Düzce'de defnedildi
DEAŞ'la çıkan çatışmada şehit olmuştu
Şehit Pehlivan son yolculuğuna uğurlandı
logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.