Esad kazandı! Suriye'de 2011'e dönüş

RECEP BAHAR/DETAY HABER

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Rusya Devlet Başkanı Putin ve İran Cumhurbaşkanı Ruhani arasında Çarşamba günü Soçi'de yapılan zirvenin yankıları sürüyor.

Batı basını ilk kez gerçekleşen 'üçlü zirveyi' yeterince gündemine almazken; Türk, İran ve Rus medyası zirve kararlarına geniş yer verdi. 



Rusya'da günlük olarak yayımlanan Nezavisimaya gazetesinde zirveyi ele alan İgor Subbotin, Suriye'de savaş sonrası düzenin zirveye katılan üç ülke tarafından şekillendirileceğini yazarak, ABD'nin politik duruşu için ise 'belirsiz' ifadesini kullandı.

 Subbotin, "Suriye anlaşmasında ABD geride bırakıldı" başlıklı makalede bu duruma dikkat çekerek, "Rus-Türk-İran ittifakının dışında kalan ve eğer çıkarları tehlikeye girerse sert tepki verebilecek aktörlerin de dışlanmamasının önemli olduğunu" yazdı.

Esad iktidarda kalıyor



RBC gazetesi ise üçlü zirvede Suriye lideri Beşar Esad'ın geleceği ile ilgili değerlendirme yapılmamasına dikkat çekti. Gazeteye değerlendirmede bulunan isimlerden Leonid Isayev, Esad'ın iktidarda kalmasının garantilendiği yorumunu yaptı.

Isayev, "Esad kimin yardımıyla kazanmış olursa olsun, sonunda kazandı. Bu andan sonra onu taviz vermeye ikna etmek oldukça zor olacak. Moskova'nın Esad üzerindeki nüfuzu da eğer yükümlülüklerini yerine getirmeyi reddetse dahi sınırlı. Rusya bu durumda dahi ona olan desteğini kesmez" dedi.

PYD/YPG pürüz olarak kalıyor

Kommersant gazetesinde Andrei Kolesnikov imzalı haberde ise üçlü zirvede Putin'in, ABD ve ABD önderliğindeki koalisyon güçlerine ilişkin bir kelime sarf etmemesine dikkat çekti.

Kolesnikov, Suriye'de yalnızca "DEAŞ'ın değil ABD'nin hedeflerinin de yenildiği" değerlendirmesini yaptı ve PYD/YPG konusunun ise Rusya ile Türkiye arasında çözümsüz olmaya devam ettiğini yazdı.

İstikrar üçgeni

Erman-ı İmruz gazetesinde yer alan haberde, Soçi görüşmeleri, "İran, Türkiye ve Rusya arasında, teröre karşı, stratejik müttefiklik manifestosu" olarak tanımlandı.

İbtikar gazetesi de zirveyi 'istikrar üçgeni' olarak tanımladı. Cevan gazetesi ise Soçi görüşmelerinin, "ABD olmadan bölgesel bir düzen kurmak amacına adandığını" yazdı.

Soçi'de bir kritik buluşma daha

Soçi'deki Erdoğan-Putin-Ruhani buluşmasından sonra gözler bu kez Aralık ayında yine Soçi'de yapılması planlanan Suriye Ulusal Diyalog Kongresi'ne çevrildi. Rus lider Putin, PYD/YPG dahil Suriye'deki tüm tarafların bu kongreye katılacağını söyledi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Soçi'deki zirvede Türkiye'nin böyle bir kongrede yer almayacağının altını çizdi. Suriye Ulusal Diyalog Kongresi'nde öncelikli olarak toprak bütünlüğü korunmuş bir Suriye'nin devlet başkanlığı seçim süreci dahil 'yeni anayasası'nın çerçevesi çizilecek. Bu arada İran'ın Suriye'nin geleceğine ilişki kaygıları yok değil...

İran, Irak'ta olduğu gibi ABD'nin Suriye'de de üsler kurmasını çıkarlarına aykırı görüyor. Bu nedenle Ruhani Soçi'de Amerikan askerlerini kastederek, "Suriye'ye Esad yönetimi tarafından davet edilmeyen yabancı askerlerin ülkede kalmasının kabul edilemez olduğu'nu söyledi. Bu arada topa İsrail de girdi. İsrail, İran'ın Suriye'de özellikle İsrail sınırına yakın Golan Tepeleri'ndeki varlığının dizginlenmesini talep etti!

Öte yandan Birleşmiş Milletler'in Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura'ya Perşembe günü Moskova'da Putin'in Suriye planlarına dair bir brifing verildi! Soçi zirvesine paralel olarak Çarşamba günü Suriyeli muhalifler Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da bir araya geldi.

Zirvede 28 Kasım'da Cenevre'de başlayacak Suriye görüşmelerinde muhalifleri temsil edecek müzakere ekibi seçildi. Zirvede muhalifler "Esad'sız Suriye" tezinde ısrar etti.