En ideali böbrek nakli

Prof. Dr. Ayşin Bakkaloğlu, çocuklarda böbrek yetmezliğine neden olan sebeplerin erişkinlerden farklılıklar gösterdiğini belirterek, "Bunlar, böbrek ve idrar yollarının yapısal bozuklukları olabildiği gibi, bebeklik döneminden itibaren geçirilen idrar yolları enfeksiyonları glomerulonefritler, kalıtsal böbrek hastalıkları (ülkemizde sık) erken tanı ve tedavi edilmezlerse böbrek yetmezliğine neden olabilmektedir. Erişkinlerde ortaya çıkan son dönem böbrek yetmezliğinin önemli bir kısmı çocukluk çağında başlayabilmektedir.

Çocuklarda idrar yolu enfeksiyonlarının araştırılması altta yatan sebebin (sık idrara gitme, sıkışma, gündüz veye gece idrar kaçırma, pişik erken tıbbi veya cerrahi tedavisi önemlidir. Ayrıca rutin tetikler sırasında yapılan idrar analizlerindeki protein ve kan varlığı önemsenmeli ve araştırılmalıdır. Ülkemizde sık görülen Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF) karın ağrısı, ateş, eklem ağrıları gibi klinik bulgularla karekterize bir hastalık olup tanı ve tedavide gecikme hastaların bir kısmında böbrek amilidozu gelişerek böbrek yetmezliğine sebep olabilmektedir" dedi.


Çocuklarda böbrek yetmezliğinin tedavisinde hemodializ ve ayaktan periton dializi seçeneklerinin yanında idealin böbrek nakli olduğunu kaydeden Bakkaloğlu, "Ülkemizde yeterli organ bağışı yapılamadığı için kadavradan nakiller kısıtlıdır. Çocuklarda aile bireyleri (özellikle anne babalar) organ bağışında gönüllü oldukları için canlı verici yönünden çocuklar daha şanslı durumdadır. Ülkemizde pek çok merkezde yapılan böbrek nakli sonuçları Batılı ülkelerin sonuçları ile benzerdir. Çocuk hastalar böbrek naklinden sonra normal okul yaşamlarına dönebilmekte büyüme ve gelişmeleri yaşıtlarına ulaşabilmektedir, özellikle ergenlik öncesi yapılan nakillerde bu çok belirgindir.

Diğer önemli bir uygulama çocuk dialize girmeden böbrek naklinin yapılmasıdır ki bu durumda çocuğun ruhsal, sosyolojik ve okula uyumu tam olabilmektedir. Çocuklarda yapılan böbrek nakillerinin takriben yüzde 25'i diyalize alınmadan yapılan nakillerdir. Batıda bu oran daha yüksektir. Ergenlik öncesinde (12-14 yaş) yapılan nakillerde çocuk büyüme ve gelişme de akranlarının vücut gelişimini ve normal yaşama ulaşırlar" diye konuştu.


Böbrek nakli ameliyatını takriben yaklaşık 2 ay sonra çocuğun eğitimine ve sosyal yaşamına devam edebildiğini ifade eden Bakkaloğlu, "Ancak ebeveyinlerin ve çocukların en çok dikkat etmesi gereken husus ilaçların muntazam alınmasını sağlamaktır. Çünkü ergenlik dönemi çok özel geçen bir dönemdir. Bu yaştaki çocuklar bir süre sonra iyileştiklerini düşünüp ilaç alımını rededebilirler. Bu durumda aile gerektiğinde sosyolog ve psikologlarla iletişime geçip ilaç alımının öneminin vurgulanmasını sağlamaları gerekir" dedi. (İHA)