Veda Haccı dönüşü Gadir-i Hum mevkiinde Tebliğ ayeti denilen, "Ey Resul! Sana indirileni tebliğ et. Eğer bunu yapmazsan peygamberliğini tebliğ etmemiş gibi olursun ve Allah Seni insanlardan koruyacaktır" (Maide, 67) ayeti nazil olunca Hz. Peygamber bir hutbe irad etti.
Bu hutbe 222 Ehl-i Sünnet kaynağında ifade edilmektedir. Detaylı bilgi için Prof. Dr. Haydar Baş'ın Ehl-i Beyt Külliyatı ve Tevhidin Merkezi Ehl-i Beyt kitabına bakınız.
Allah Resulü (s.a.a.), bu hutbenin altı yerinde İmam Ali Efendimizin velayetini, imametini, hilafetini, vasiliğini, kendisinden sonraki halife olduğunu beyan buyurdu.
Ve bu hutbe sonrası, daha kalabalık dağılmadan İkmal ayeti olarak bilinen, "Bugün sizin için dininizi kemale erdirdim, size nimetlerimi tamamladım ve size din olarak İslam'ı seçtim" (Maide, 3) ayeti nazil oldu. Yani din, İmam Ali'nin ve Peygamber neslinden gelecek olan 12 İmam'ın hilafetinin ilanıyla tamamlandı.
Hutbenin 12 İmam'la ilgili kısmı ise şu bölüm: "Ey insanlar! Ben hilafet emrini kıyamet gününe kadar imamet veraseti olarak neslime emanet ediyorum."
Buradan da anlaşılıyor ki, bir kişinin Allah'ın halifesi olabilmesi için Hz. Peygamberin (s.a.a.) neslinden olması gerekmektedir.
İslam'ın 12 İmam'ının, halifesinin olacağını aktaran Ehl-i Sünnet kaynaklarının bazıları şunlardır:
Sahih-i Müslim, c.6, En-Nas-ü Tebaün Li Kureyş babı, İmare bölümü; Sahih-i Buhari, c.4, s.165, Ahkâm bölümü; Sahih-i Tirmizi, Mâ Câe Fi-l Hulefa-i Min Ebvab-il Fiten babı; Sünen-i Ebi Davud, c.3, s.106 El-Mehdi bölümü; Müsned-i Tayalisi, 767 ve 1278. hadis; Müsned-i Ahmed, c.5, s.86, 90, 92, 101, 106, 108; Kenz-ül Ummal, c.13, s.26, 28; Hilyet-ü Ebi Nuaym, c.4, s.333; Feth-ül Bari, c.16, s.338; Müstedrek-üs Sahihayn, c.3, s.617; Tarih-ul Hulefa, Suyuti, s.10; Es-Savaik-ul Muhrika, s.18-28?
Bu kaynaklarda geçen bazı hadisleri aktaralım.
Hz. Cabir ibn Semure anlatıyor: "Resulullah (s.a.v) buyurdu ki: Bu din hepsi Kureyş'ten gelecek olan on iki halifeye kadar aziz ve güçlü olacaktır."
Resulullah'a soruldu: "Sonra ne olacak?"
"Sonra herc (kargaşa ve fitne) gelecek!" diye cevap verdi." (Kütüb-i Sitte c.6, s.413; Buhari, Sahih, Ahkam, 51)
Husayn, Cabir b. Semure'den naklediyor:
"Dedi ki, babamla beraber Resulullah (s.a.v.)'in huzuruna vardığımızda şöyle buyurduğunu duydum: "İnsanların işi, velileri on iki kişiye tamamlanıncaya kadar böylece devam eder."
Ardından benim anlayamadığım tonda bir ifade daha buyurdu. Babama Resulullah (s.a.v.)'in buyurduğu bu kelam neydi, diye sorduğumda; babam, "Onların hepsi Kureyş'tendir" ifadesini nakletti." (Müslim, Sahih, Kitab'ul-İmare 33, H.No: 5/1821)
Ahmed b. Hanbel, Cabir b. Semure'den naklettiğine göre Resulullah (s.a.v.) şöyle buyurdu: "Bu ümmetin on iki halifesi olacaktır." (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 5/86-108)
Ahmed b. Hanbel, Mesruk'dan şu rivayeti naklediyor:
Mesruk dedi ki: "İbn Mesud'un yanında oturmuştum. O bize Kur'an okuyordu. Bu arada dinleyenlerden biri kendisine, "Ey Abdurrahman, acaba Resulullah (s.a.v.)'e bu ümmete kaç halifenin hüküm edeceğini hiç sordun mu?" diye sordu.
Bunun üzerine Abdullah b. Mesud şöyle cevap verdi: "Irak'a geldiğim günden beri hiç kimse bana bu soruyu sormadı."
Daha sonra konuşmasını şöyle sürdürdü: "Evet bu soruyu Resulullah (s.a.v.)'e sordum. O da bana şöyle cevap verdi: "İsrailoğulları'nın önderleri sayısınca on iki kişi bu ümmete hükmedecektir." (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 1/398-406)
Büyük muhaddis Hakim ise Müstedrek'inde, Resulullah (s.a.v.)'in şöyle buyurduğunu naklediyor: "Bu ümmetin işleri on iki halife gelinceye kadar iyilik ile geçecektir." (el-Hakim Nişaburi, el-Müstedrek Ala's-Sahihayn, 3/317)
Konumuza yarın devam edeceğiz.
Bu hutbe 222 Ehl-i Sünnet kaynağında ifade edilmektedir. Detaylı bilgi için Prof. Dr. Haydar Baş'ın Ehl-i Beyt Külliyatı ve Tevhidin Merkezi Ehl-i Beyt kitabına bakınız.
Allah Resulü (s.a.a.), bu hutbenin altı yerinde İmam Ali Efendimizin velayetini, imametini, hilafetini, vasiliğini, kendisinden sonraki halife olduğunu beyan buyurdu.
Ve bu hutbe sonrası, daha kalabalık dağılmadan İkmal ayeti olarak bilinen, "Bugün sizin için dininizi kemale erdirdim, size nimetlerimi tamamladım ve size din olarak İslam'ı seçtim" (Maide, 3) ayeti nazil oldu. Yani din, İmam Ali'nin ve Peygamber neslinden gelecek olan 12 İmam'ın hilafetinin ilanıyla tamamlandı.
Hutbenin 12 İmam'la ilgili kısmı ise şu bölüm: "Ey insanlar! Ben hilafet emrini kıyamet gününe kadar imamet veraseti olarak neslime emanet ediyorum."
Buradan da anlaşılıyor ki, bir kişinin Allah'ın halifesi olabilmesi için Hz. Peygamberin (s.a.a.) neslinden olması gerekmektedir.
İslam'ın 12 İmam'ının, halifesinin olacağını aktaran Ehl-i Sünnet kaynaklarının bazıları şunlardır:
Sahih-i Müslim, c.6, En-Nas-ü Tebaün Li Kureyş babı, İmare bölümü; Sahih-i Buhari, c.4, s.165, Ahkâm bölümü; Sahih-i Tirmizi, Mâ Câe Fi-l Hulefa-i Min Ebvab-il Fiten babı; Sünen-i Ebi Davud, c.3, s.106 El-Mehdi bölümü; Müsned-i Tayalisi, 767 ve 1278. hadis; Müsned-i Ahmed, c.5, s.86, 90, 92, 101, 106, 108; Kenz-ül Ummal, c.13, s.26, 28; Hilyet-ü Ebi Nuaym, c.4, s.333; Feth-ül Bari, c.16, s.338; Müstedrek-üs Sahihayn, c.3, s.617; Tarih-ul Hulefa, Suyuti, s.10; Es-Savaik-ul Muhrika, s.18-28?
Bu kaynaklarda geçen bazı hadisleri aktaralım.
Hz. Cabir ibn Semure anlatıyor: "Resulullah (s.a.v) buyurdu ki: Bu din hepsi Kureyş'ten gelecek olan on iki halifeye kadar aziz ve güçlü olacaktır."
Resulullah'a soruldu: "Sonra ne olacak?"
"Sonra herc (kargaşa ve fitne) gelecek!" diye cevap verdi." (Kütüb-i Sitte c.6, s.413; Buhari, Sahih, Ahkam, 51)
Husayn, Cabir b. Semure'den naklediyor:
"Dedi ki, babamla beraber Resulullah (s.a.v.)'in huzuruna vardığımızda şöyle buyurduğunu duydum: "İnsanların işi, velileri on iki kişiye tamamlanıncaya kadar böylece devam eder."
Ardından benim anlayamadığım tonda bir ifade daha buyurdu. Babama Resulullah (s.a.v.)'in buyurduğu bu kelam neydi, diye sorduğumda; babam, "Onların hepsi Kureyş'tendir" ifadesini nakletti." (Müslim, Sahih, Kitab'ul-İmare 33, H.No: 5/1821)
Ahmed b. Hanbel, Cabir b. Semure'den naklettiğine göre Resulullah (s.a.v.) şöyle buyurdu: "Bu ümmetin on iki halifesi olacaktır." (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 5/86-108)
Ahmed b. Hanbel, Mesruk'dan şu rivayeti naklediyor:
Mesruk dedi ki: "İbn Mesud'un yanında oturmuştum. O bize Kur'an okuyordu. Bu arada dinleyenlerden biri kendisine, "Ey Abdurrahman, acaba Resulullah (s.a.v.)'e bu ümmete kaç halifenin hüküm edeceğini hiç sordun mu?" diye sordu.
Bunun üzerine Abdullah b. Mesud şöyle cevap verdi: "Irak'a geldiğim günden beri hiç kimse bana bu soruyu sormadı."
Daha sonra konuşmasını şöyle sürdürdü: "Evet bu soruyu Resulullah (s.a.v.)'e sordum. O da bana şöyle cevap verdi: "İsrailoğulları'nın önderleri sayısınca on iki kişi bu ümmete hükmedecektir." (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 1/398-406)
Büyük muhaddis Hakim ise Müstedrek'inde, Resulullah (s.a.v.)'in şöyle buyurduğunu naklediyor: "Bu ümmetin işleri on iki halife gelinceye kadar iyilik ile geçecektir." (el-Hakim Nişaburi, el-Müstedrek Ala's-Sahihayn, 3/317)
Konumuza yarın devam edeceğiz.
Yorumlar
Yorum bulunmuyor.
Murat Çabas / diğer yazıları
- ‘Yargılanan, Türk siyasetinin ifade hürriyetiydi’ / 17.01.2026
- Suriye'deki çatışmalar, bütünlüğün olmayacağının bir göstergesi / 15.01.2026
- Emekli için kaynak yok diyenlere / 14.01.2026
- Trump, deliliğe vuruyor ama işin aslı öyle değil! / 13.01.2026
- Emeklinin talebi 20 bin lira mıydı? / 10.01.2026
- Vekil transferleri ve Meclis aritmetiği / 09.01.2026
- Bu süreçle iç cephe tahkim edilmez, zayıflatılır! / 08.01.2026
- Zorbalıkla payidar olunsaydı, Roma İmparatorluğu ayakta kalırdı / 06.01.2026
- ABD, İran'da bir "Acem Baharı" mı planlıyor? / 03.01.2026
- Bizi ‘demokratik siyaset’ diyerek mi bölecekler? / 02.01.2026
- Suriye'deki çatışmalar, bütünlüğün olmayacağının bir göstergesi / 15.01.2026
- Emekli için kaynak yok diyenlere / 14.01.2026
- Trump, deliliğe vuruyor ama işin aslı öyle değil! / 13.01.2026
- Emeklinin talebi 20 bin lira mıydı? / 10.01.2026
- Vekil transferleri ve Meclis aritmetiği / 09.01.2026
- Bu süreçle iç cephe tahkim edilmez, zayıflatılır! / 08.01.2026
- Zorbalıkla payidar olunsaydı, Roma İmparatorluğu ayakta kalırdı / 06.01.2026
- ABD, İran'da bir "Acem Baharı" mı planlıyor? / 03.01.2026
- Bizi ‘demokratik siyaset’ diyerek mi bölecekler? / 02.01.2026



























































































