‘Dinde derinleşen hikmet sahibidir’

Resûlullah (s.a.a.) şöyle buyurmuştur: "Kendisiyle muaşeret edilmesi zorunlu olan ve Allah kendisine ondan bir çıkış yolu takdir edinceye kadar güzel muaşerette bulunmayan kimse hikmetten uzaktır." (Kenz'ul-Ummal, 24761).

İmam Ali (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Kendi akrabaları ve dostları dışında başkalarıyla şakalaşıp hoşbeş eden kimse hikmet sahibi kimse değildir." (Gurer'ul-Hikem, 7498).

İmam Ali (a.s.) şöyle buyurmuştur: "İhtiyacını kerim bir insan dışında açığa vuran kimse hikmet sahibi değildir." (a.g.e. 7499).

İmam Ali (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Kendisi hakkındaki doğru olmayan sözden rahatsız olan kimse akıllı değildir. Cahilin kendisini övmesinden hoşnut olan kimse hikmet sahibi değildir." (el-Bihar, 1/204/25).

İmam Ali (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Kendisiyle geçinmekten başka çaresi olmayan kimseyle geçinmeyen kimse hikmet sahibi değildir." (Tuhef'ul-Ukul, 218).

Kur'an'da Cenab-ı Hak şöyle buyuruyor: "Hikmeti dilediğine verir. Kime hikmet verilmişse şüphesiz ona çokça hayır verilmiştir. Bundan ancak akıl sahipleri ibret alır." (Bakara, 269).

İmam Bakır (a.s.) Allah-u Teâlâ'nın, "Hikmeti dilediğine verir..." ayeti hakkında şöyle buyurmuştur: "Yani marifeti…" (el-Bihar, 1/215/23).

İmam Bâkır'a (a.s.) Ebu Basir Allah-u Teâlâ'nın "Hikmeti dilediğine verir" ayeti hakkında sorunca şöyle buyurmuştur: "Bu, Allah'a itaat ve İmam'ı tanımaktır." (a.g.e. h. 22).

Hakeza bu ayetin tefsirinde İmam Bâkır (a.s.) şöyle buyurmuştur: "İmam'ı tanımak ve Allah'ın işleyene ateşi farz kıldığı büyük günahlardan sakınmaktır." (a.g.e. 24).

Yine bu ayetin tefsirinde İmam Sâdık (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Şüphesiz hikmet, marifet (tanımak) dinde derinleşmektir. Sizden her kim dinde derinleşirse o hikmet sahibidir." (a.g.e. 25).

İmam Kâzım (a.s.), Hişam'a yaptığı vasiyetinde şöyle buyurmuştur: "Allah akıl sahiplerini en güzel şekilde anmış, onlara en güzel elbiseyi giyindirmiş ve şöyle buyurmuştur: Hikmeti dilediğine verir…"' Ey Hişam! Şüphesiz Allah şöyle buyurmuştur: 'Şüphesiz kalbi olanlara onda bir hatırlama ve öğüt vardır.' Yani (kalb) akıldır. Hakeza şöyle buyurmuştur: 'Şüphesiz Lokman'a hikmeti verdik.' Yani derin anlayış ve akıl." (a.g.e. 78/299/1; el-Bihar, 24/86, 32. Bölüm). (Muhammed Muhammedî Reyşehrî, Mizanu'l-Hikmet).

OKAN EGESEL