ABD daha fazla dayanamadı

ABD Başkanı Trump'ın Mart 2018'de Çin'den ithal edilen bazı ürünlere yaptığı ilave vergilerle başlayan ABD-Çin ticaret savaşları önceki gün Beyaz Saray'da imzalanan ticaret anlaşmasıyla son buldu.

ABD ile Çin arasındaki ticaret anlaşmasının birinci faslı Çin Devlet Başkan Yardımcısı Liu He ve ABD Başkanı Trump tarafından imzalandı.

Mart 2018'de Trump'ın yaptırımlarıyla başlayan ticaret savaşları, hala demode olmuş kapitalist ekonomiyi uygulayan tüm ülkeleri ciddi manada olumsuz etkilerken, en çok ABD ekonomisine darbe vurdu. 

Zaten Prof. Dr. Haydar Baş'ın Milli Ekonomi Modeli (MEM) ile 2005'ten sonra kapitalist sistemini kaybeden, 2008'de de MEM'in bir projesi olan Milli Paralarla Ticaret'le de dolar hâkimiyetini kaybeden ABD, bir takım ekonomik yaptırımlarla Çin ekonomisine zarar vermek istedi ama sonuçta kendi ayağına kurşun sıkmış oldu.

Trump'ın bu ticaret savaşlarına en büyük tepkiyi de yine Amerikan şirketleri gösterdi.

Hatırlayalım, 600 ABD'li iş adamı Trump'a mektup yazarak Çin'e yönelik bu yaptırımlardan vazgeçmesini talep ettiler. ABD'nin yaptırımlarının Çinli şirketleri değil, özellikle Çin'de üretim yapıp ABD'ye ürün getiren ABD'li şirketlere zarar verdiğini, ilave gümrük faturalarını ABD'li şirketlerin ödediğini ifade ettiler.

Yine ABD'li dev şirketlerin CEO'ları ve de ABD'li ekonomistler, bu ticaret savaşlarının kazananın asla ABD olmayacağını, Çin'in olacağını belirttiler.

Bugün bu anlaşmanın yapılmasının en önemli nedeni de emin olun ki Trump'a yapılan bu baskılardır. Trump dayanamadı ve geri adım atmak zorunda kaldı.

Anlaşmadan hemen sonra Trump'ın, bu anlaşmanın "Amerikan ekonomisi açısından dönüştürücü" olacağını söylemesi, zaten bu durumun en üst perdeden itirafıdır.

ABD ve Çin arasında 2018'den bu yana devam eden ticari savaş kapsamında uygulanan gümrük vergileri 450 milyar dolar değerinde ticari mala uygulanmış ve dünya çapında ticaret, küresel ekonomik büyüme ve yatırımları olumsuz etkilemişti.

Fakat Çin bu dönemde büyümeye devam etti. Çünkü 2008 yılında kısmen, 5 Mart 2013 tarihinden sonra tümüyle uyguladığı yepyeni ekonomi modeli onu avantajlı hale getirdi.

Elbette ki bu model, Prof. Dr. Baş'ın Milli Ekonomi Modeli…

Sayın Baş'ın 27 Şubat 2013 tarihinde Rusya Duma'sında gerçekleştirdiği 6 saatlik MEM sunumundan 1 hafta sonra Çin, Ulusal Halk Kongresi'nde bu tüketim odaklı ekonomiyi uygulama kararı aldı. Hem de "Geleceğe Yön Veren Rehber Prensipler" olarak…

Çin adına anlaşmayı imzalayan Devlet Başkanı Yardımcısı Liu He, anlaşmadan sonra yaptığı konuşmada, uyguladığı bu yeni ekonomik modele vurgu yaptı.

Liu He konuşmasında, MEM için, "Çin ulusal gerçeklerine uygun bir ekonomik kalkınma modeli" ifadesini kullandı. 

Darısı bu eşsiz Modelin içinden çıktığı Türkiye'nin başına…

Türkiye hala inatla Prof. Dr. Baş'a ve Modeline sırt dönerek ABD'nin yaptırım sopalarıyla darbe üstüne darbe yerken, taviz üstüne taviz verirken, Çin MEM'le ABD'nin tüm yaptırımlarını geri püskürttü ve nihayetinde ABD'ye diz çöktürdü.

Bu "birinci faz" ticaret anlaşmasına göre ABD, Çin ürünlerine son dönemlerde getirdiği yüksek gümrük tarifelerini yarıya indirecek.

Çin de buna karşın ihtiyaç duyduğu tarım ve enerji başta olmak üzere bazı ürünlerin ABD'den ithalatını artıracak. Çin'in bunu kabul etmesi elbette ki dünya ekonomisini rahatlatmak ve elindeki dolar stoğunu eritmekle alakalı…

Anlaşma 30 gün içinde yürürlüğe girecek.

Daha sonra ikinci faz bir anlaşma da olacak, bir üçüncüsünün olmayacağı ifade ediliyor.

Çin'in MEM'i uygulamadan önce en büyük handikapı, tamamen dış pazara özellikle de ABD pazarına bağımlı olmasıydı.

Bu şekilde ABD'nin fasoncusu durumundaydı.

Ürettiğini dışarıya satıyor, maliyetler artmasın diye de kendi işçisini 50-60 dolar gibi çok düşük maaşlarla çalıştırıyordu.

MEM'le tanıştıktan sonra, kendi 1,5 milyarlık iç pazarını keşfetti.

"Amerikan'ın boyalı kâğıdına bütün emek ve üretimimi dışarıya ihraç edeceğime, kendi paramla kendi insanımın karnını doyururum, sırtını giydiririm" ölçüsüyle buluştu.

2019 yılında başta ABD olmak üzere tüm Batılı kapitalist ülkeler derin bir kriz içine girerken, firmaları patır patır dökülürken, Çin yüzde 6'lar seviyesinde büyümeye devam etti. 

Ve Çin'in resmi ajansları, bu büyümenin yüzde 65 oranında iç talepten kaynaklandığını açıkladı.

MEM'den önce Çin'in böyle bir ticaret anlaşmasına olmazsa olmaz bir şekilde ihtiyacı vardı ama şimdi, olsa da olur, olmasa da olur duruşuyla yaklaşıyor.

Sistemini ve para gücünü kaybeden ABD'nin bundan sonra ne yaparsa yapsın kaybettiklerini geri kazanamayacağını her fırsatta ifade ediyoruz.

ABD bundan sonra ticaret savaşına devam etse de, anlaşma yapsa da hep kaybeden olacaktır; elbette ki sistemini değiştirmediği müddetçe…