Zağnos Paşa Camii ve Külliyesi

Zağnos Paşa Külliyesi, Osmanlı döneminin önemli yapılarından biridir. Fatih Sultan Mehmet döneminin vezirlerinden Zağanos Mehmed Paşa tarafından 1460-61 yılında inşa edilmiştir.

Bu külliye, cami, türbe, muvakkithâne ve hamamdan oluşmaktadır. Günümüzde sadece hamamı orijinal durumunda korunabilmiştir.

1897 yılındaki depremde yıkılan cami ve türbe, 1908'de Balıkesir Mutasarrıfı Ömer Ali Bey tarafından yeniden inşa edilmiştir. Cami, revaklı düzenlemeye sahip geniş bir avlu etrafında yer alır ve altı kubbeli veya dört pâyenin taşıdığı dokuz kubbeli bir plana sahiptir.

İlk camiden günümüze kuzey kapı üzerinde mevcut kitâbe ile minber ulaşabilmiştir. Ayrıca avluda onikigen mermer bir havuzlu şadırvan da bulunmaktadır.

Cami, dikdörtgen planı ile kuzey-güney doğrultusunda uzanır ve kesme taş ve tuğla malzeme ile inşa edilmiştir. İç mekânı yuvarlak kemerli pencerelerle aydınlatılmıştır. Zağnos Paşa Külliyesi, tarihî bir zenginliği temsil eder.

Zağnos Paşa Camii

Zağnos Paşa Camii, Balıkesir'in en büyük camisi ve şehrin sembolüdür. Günümüzde sadece hamamı ve camii ayaktadır. Cami, türbe, muvakkithane ve hamamdan oluşan bir külliyenin bir parçasıdır.

İlk inşaatı sadece 6 haftada tamamlanmış ve 3 Mart 1461 günü büyük bir merasim töreniyle ibadete açılmıştır.

Caminin iç mekanına kuzey, doğu ve batıdaki üç ayrı kapıdan girilir. Minber kapısı günümüze ulaşabilmiştir.

Cami, dönemin mimari geleneğine uygun olarak kesme taşlarla inşa edilmiştir, bu da yapıya sağlamlık ve dayanıklılık kazandırmıştır.

Caminin ana ibadet alanını örten büyük bir kubbe bulunur. Bu kubbe, caminin siluetini belirler ve göz alıcı bir özelliktir

Ayrıca, Türk Kurtuluş Savaşı döneminde Mehmet Akif Ersoy bu camide verdiği ünlü vaaz ile halkı mücadeleye çağırmış ve Mustafa Kemal Paşa, Balıkesir Hutbesi olarak bilinen konuşmasını bu camide yapmıştır. Caminin siluetini ortaya çıkarmak için çevresinde yapılan meydan düzenlemeleri 2021'de tamamlanmıştır.