Yunanistan’ın Almanya’ya tazminat baskısı

Yaklaşık 9 yıldır ciddi ekonomik kriz içinde bulunan, kamu borcu 334.5 milyar Euro'yu aşan Yunanistan, Birinci ve İkinci Dünya savaşlarındaki işgaller sebebiyle Almanya'dan tazminat talebine resmi muhteva kazandırdı. Atina, Berlin'e sözlü nota verdi. Yunanistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, notanın Yunanistan'ın Berlin Büyükelçisi tarafından Alman Dışişleri Bakanlığına iletildiği belirtildi. Notada, Almanya'dan, "Yunan halkı için büyük öneme sahip maddi ve manevi bu mesele için" müzakerelere başlanılması talep edildi. 

Birinci ve İkinci Dünya savaşlarındaki işgallerde Yunan halkının büyük zarar ve kayıplar yaşadığı belirtilen notada, "Taleplerimiz, kurbanlar, kurbanların nesilleri için Alman işgali, faizsiz işgal kredisinin geri ödenmesi, yağmalanmış ve yasa dışı yollarla yerinden alınmış arkeolojik ve kültür hazinelerinin iadesini içermektedir" ifadelerine yer verildi. Yunan Meclisi, Nisan ayında görüştüğü Almanya'dan savaş tazminatı talep edilmesine yönelik önergeyi onaylamıştı.

Almanya ciddiye almıyor

Yunanistan Meclisinin, Nazi işgali döneminde hayatını kaybedenler ve zararların tespitine yönelik oluşturduğu komisyonun 2016'da tamamladığı rapor, Ekim 2018'de yayımlanmıştı. Buna göre Yunanistan, hayatını kaybedenlerin yakınlarına tazminat, verilen maddi zarar ve Merkez Bankasından Naziler tarafından zorla alınan faizsiz işgal kredisi dahil Almanya'dan yaklaşık 300 milyar Euro talep ediyor. Ayrıca, işgal döneminde ülkeden götürülen tarihi eserler de geri isteniyor. Alman tarafı ise 1960'da 115 milyon Alman markı ödeme yapıldığını belirterek, üzerinden 70 yıldan fazla süre geçen savaş için yeni bir tazminat ödemeyi reddediyor. Alman Hükümet Sözcüsü Steffen Seibert, Yunan Meclisindeki oylama öncesi yaptığı açıklamada, ülkesinin konuya ilişkin duruşunun değişmediğini, meselenin hukuki ve siyasi açıdan kapandığını dile getirmişti.

Yunan ekonomisi kıpırdadı

Yunanistan İstatistik Kurumu'nun (ELSTAT) açıkladığı verilere göre, Yunanistan ekonomisi bu yılın ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0.2 (binde 2) oranında büyüdü. Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYH), yıllık bazda da yüzde 1.3 oranında arttı. Tüketim harcamaları ise hem çeyrek hem de yıllık bazda yüzde 0.1 oranında düşüş kaydetti. Öte yandan yıllık bazda büyümede, gayri safi sabit sermaye oluşumundaki yüzde 7.9, ihracattaki yüzde 4 ve ithalattaki yüzde 9.5'lik yükseliş etkili oldu. Ülkede ekonomik kriz döneminde yaklaşık yüzde 25 oranında daralma gerçekleşmişti. 2018'in son çeyreğinde ise bir önceki çeyreğe göre yüzde 0.1 oranında daralma yaşanmıştı. Avrupa Komisyonu, Yunanistan ekonomisinin 2019 yılında yüzde 2.2 oranında büyüyeceği tahmininde bulunuyor. Bu arada ülkede siyasi alanda ise önemli gelişmeler yaşanıyor. Avrupa Parlamentosu seçimlerini ardından ana muhalefet Yeni Demokrasi (ND) partisinin gerisinde tamamlayan hükumetteki SYRIZA'nın lideri Başbakan Aleksis Çipras erken seçim ilan etmişti.

SELİM AYANOĞLU / İSTANBUL