Yayıncılar da zor durumda

Yayıncılar, dövizdeki artış, kâğıt maliyetleri, dağıtımcı payı derken çok zor bir dönem geçiriyor. Yayıncılar Birliği'nin paylaştığı verilere göre, Türkiye Aralık 2018'de son 5 yılın en düşük kitap üretimine tanık oldu. Bu gelişmeler elbette yayıncıların ayakta kalmasını zorlaştırıyor. Son dönemde tüm medyada yer bulan; Cem Yılmaz, Şahan Gökbakar ve Yılmaz Erdoğan'ın da içinde olması nedeniyle herkesin haberdar olduğu sinema krizinin çok daha kötüsü yayıncılarla dağıtımcılar yani zincir kitap mağazaları arasında yaşanıyor. Zaman zaman kitabın üzerinde yazan fiyat üzerinden yüzde 70'lere varan indirim isteyen zincir mağazalar, bunun dışında ciro primi, lojistik payı, raf ücreti, web satış iskontosu gibi ekstra maliyetlerle yayıncının eline geçen miktarı oldukça azaltabiliyor. 

Kitap ücretinin yüzde 80'i duman oluyor

Örneğin "10 TL'lik bir kitabın sadece 2 ya da 3 TL'si yayıncının eline kalıyor" diyor bir yayınevi sahibi. "Üstelik bu gelirle siz kitabın matbaa maliyetini, yazar telifini ve varsa yurtdışı ödemelerini yapmak zorundasınız!" diye ekliyor. 

Görüntü itibariyle bu durumun iki sonucu var. Yüksek indirim yapmaya zorlanan yayınevi ya yayın kalitesini aşağıya düşürüyor ya da sektörden çıkıyor. Bu durum birçok yayınevini yazar finansmanıyla kitap yayınlamaya götürüyor ki bu da sadece parası olanın yazar olabileceği yeni bir dünya doğuruyor. Yazar finansmanı ile kitap yayınlayan bir yayınevi ile yaptığımız görüşmede "Sektörün başka bir seçenek bırakmadığını, bu iskonto oranı ve maliyetlerle yaşanamayacağını ve hiç istemedikleri hâlde para ile kitap basmaya mecbur kaldıklarını" anlatıyor. "Üstelik de ödemelerin 6 ile 12 ay arasında yapılması finansal anlamda bir zulüm" diye de ekliyor.

SELİM AYANOĞLU / İSTANBUL