Kızıldeniz'deki gerginlik Yemen ekonomisini de zorluyor

Birleşmiş Milletlere göre, Hint Okyanusu'nu Kızıldeniz'e bağlayan Babu'l Mendeb Boğazı krizinden önce Yemen, dünyadaki en kötü insani ve ekonomik krizlerden birini yaşıyordu.

Ülkede yaklaşık 32 milyonluk nüfusun büyük kısmı yardıma muhtaç. Yemen'deki Husiler, İsrail'in 7 Ekim 2023'ten bu yana şiddetli saldırılar düzenlediği Gazze Şeridi ile dayanışma kapsamında Kızıldeniz'de İsrail'in sahibi olduğu veya işlettiği kargo gemilerinin yanı sıra İsrail'e veya İsrail'den mal taşıyan gemileri füze ve İran menşeli insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef alıyor. Kızıldeniz'deki olaylar, dünya çapında konteyner taşımacılığı fiyatlarında önemli artışa yol açtı. Gerginliğin ve etkilerinin daha da artmasından endişe ediliyor.

Navlun fiyatları fırladı

Nakliye operasyonları ve deniz taşımacılığı endüstrisine ilişkin verilerin izlenmesi konusunda uzmanlaşmış Freightos platformunun 7 Ocak'ta yayımladı raporda, "Kızıldeniz'de yük gemilerine yönelik tehditlerin devam etmesi sonucu taşıma kapasitesinin azalması nedeniyle Asya, Avrupa ve ABD arasında kısa vadeli navlun fiyatları yüzde 173 arttı" ifadelerine yer verildi.

Ülke ekonomisi de etkileniyor

Yemen Araştırmalar ve Ekonomik Medya Merkezi Başkanı Mustafa Nasr, "Kızıldeniz'de devam eden olaylar, Yemen genelinde ürün ithalatında kriz yarattı" dedi. Nasr, "Kızıldeniz'deki gelişmeler Yemen'deki ekonomik gerçekliği de büyük ölçüde etkiliyor. Son dönemde Babu'l Mendeb'den geçen birçok konteynerin nakliye ve sigorta fiyatlarında yüzde 200'den az olmayan bir artış olduğunu fark ettik" diye konuştu. Ayrıca bu durumun uzun vadede uluslararası ticaretin bir kısmının kaydırılarak gemilerin Ümit Burnu üzerinden geçişine ilişkin dolaylı etkileri olabileceğine işaret eden Nasr, bunun Yemen'deki yansımalarından birinin de ürün fiyatlarına olacağını aktardı. Nasr, "Başta Hudeyde (Husilerin kontrolünde) ve Aden (hükümet kontrolünde) limanları başta olmak üzere diğer limanlara da giden malların fiyatlarını kesinlikle etkileyecek. Nakliye ve sigorta fiyatlarındaki bu artış, doğrudan Yemen'e gelen ürünlerin fiyatlarına eklenecek. Kızıldeniz'deki limanların ve ülkenin itibarı açısından gelecekteki etkilerinden söz etmiyoruz bile" ifadelerini kullandı.

Ekonomi zaten bitik

Yemenli yazar ve araştırmacı Abdusselam Kaid de ekonominin daha fazla krizi kaldıracak direnci kalmadığını belirtti. Kaid, "Yemen ekonomisi temelde zayıf ve tükenmiş halde. Artık daha fazla şoka dayanamaz" dedi. Yemenli yazar, Babu'l Mendeb Boğazı'ndaki gerilimin "Yemen pazarlarındaki emtia arzını azaltacağını, ihtiyaçlarının yüzde 80'inden fazlasını yurt dışından temin etmeye bağlı ülkedeki insani durumu daha da kötüleştireceğini" söyledi.