Arnavutluk ve Kuzey Makedonya da 'bitmeyen yolculuğa' başladı

FOTO ALTI: Arnavutluk ve Kuzey Makedonya, Avrupa Birliği (AB) ile katılım müzakerelerine başladı. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen (sağda) ve AB Dönem Başkanı Çekya'nın Başbakanı Petr Fiala (solda), Arnavutluk Başbakanı Edi Rama (sağ 2) ve Kuzey Makedonya Başbakanı Dimitar Kovaçevski (sol 2) ile katılım müzakerelerinin başlaması nedeniyle ortak basın açıklaması yaptı.


M. YASİN ERKOL / DETAY HABER

Avrupa Birliği (AB), Arnavutluk ve Kuzey Makedonya ile tam üyelik müzakerelerine başladı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Arnavutluk Başbakanı Edi Rama ve Kuzey Makedonya Başbakanı Dimitar Kovacevski'yi tebrik etti. Von der Leyen iki lidere hitaben, "Vatandaşlarınız bunu çok uzun süredir bekliyor, bu uğurda çok çaba sarf ediyordu. Hak ettiklerini aldılar" ifadelerini kullandı. Kuzey Makedonya Başbakanı Dimitar Kovacevski, "17 yılın ardından müzakerelere nihayet resmen başlıyor olmamız büyük bir memnuniyet kaynağı" dedi. Arnavutluk Başbakanı Edi Rama da müzakere sürecinin uzun sürebileceğinin altını çizerek, "Bunun sonun başlangıcı olmadığını biliyoruz. Daha sadece başlangıcın sonuna geldik" dedi. Von der Leyen "Kararlılık gösterdiniz. Katılım sürecine inancınızı korudunuz. Hukuk devleti kaidelerini güçlendirdiniz. Yolsuzlukla mücadele ettiniz. Bağımsız medyanız, canlı bir sivil toplumunuz var. Sayısız reforma imza attınız ve ekonominizi modernize ettiniz" diye konuştu.

Bitmeyen hikâye başladı!

AB'nin yürütme organı olan Avrupa Komisyonu, dört yıl önce Arnavutluk ve Kuzey Makedonya ile üyelik müzakerelerinin başlaması yönünde tavsiye kararı almıştı. Ancak önce Almanya ve Hollanda parlamentoları, ardından da Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron iki ülkeyle müzakerelerin başlamasına karşı çıkmıştı. Makedonya 1991 yılında Yugoslavya'dan bağımsızlığını ilan etmesinin ardından, NATO üyeliğini veto eden Yunanistan'ın muhalefetini bertaraf etmek için 2018 yılında ismini Kuzey Makedonya olarak değiştirmişti. Son olarak AB üyelerinden Bulgaristan, Kuzey Makedonya'da anayasanın değiştirilerek ülkedeki Bulgar azınlığın tanınması talebinde bulunmuştu.
Hafta sonunda Kuzey Makedonya Parlamentosu'nun Fransa arabuluculuğunda varılan anlaşmayı onaylamasının ardından Bulgaristan'ın Üsküp yönetimiyle müzakerelerin başlamasına yönelik vetosu kalkmıştı.

Türkiye'nin kaderini yaşarlar mı?

İki ülkenin 27 üyeli AB'ye katılması uzun yıllar alacak bir müzakere sürecine bağlı ancak müzakerelerin resmen başlamış olması önemli bir dönüm noktası olarak nitelendiriliyor. Türkiye, 3 Ekim 2005'te AB ile tam üyelik müzakerelerine başlamıştı. Türkiye, 35 fasıldan sadece ikisini kapatabildi. Türkiye'nin İslam ülkesi olması hasebiyle müzakereler tıkanmış durumda. Arnavutluk da Türkiye gibi bir İslam ülkesi... Arnavutluk, 28 Kasım 1992'den bu yana İslam Konferansı Teşkilatı üyesi. Kuzey Makedonya nüfusunun yüzde 25'ini de Arnavutlar oluşturuyor ve ülke halkının yüzde 35'i Müslüman. Bu nedenle iki ülkenin AB yolculuğu oldukça uzun sürecek.

AB yolculukları ne zaman başlamıştı?

Arnavutluk, AB üyeliği için resmi başvurusunu 2009'da yaptı. Komisyon, 2010'da Arnavutluk'un aday ülke olabilmesini 12 önceliğin yerine getirilmesi şartına bağladı. AB Konseyince Haziran 2014'te Arnavutluk'a "aday statüsü" verildi.
Kuzey Makedonya, AB üyesi olmak için Mart 2004'te başvuru yaptı. Komisyon'un Kasım 2005'te olumlu görüş vermesi üzerine Konsey, Aralık 2005'te ülkeye "aday statüsü" verme kararı aldı.